Commentum 38

Cum declarauit quod anima est quoquo modo omnia entia, incoepit declarare illum modum, & d. Dicamus igitur quod scire, &c. i. quod differentiae entium, quibus diuiduntur, sunt eaedem cum differentiis animae: & sunt potentia & actus. Quemadmodum enim sensus, & intellectus aut sunt potentia aut actu, ita omne sensibile, & intelligibile aut est in potentia: aut in actu. Et cum ita sit, si sentiens fuerit in potentia, sensatum erit in potentia &, si fuerit in actu, sensatum erit in actu: & similiter est de intellectu cum intellecto: necesse est vt vere dicatur quod illa pars animae est illa pars entium. Res enim quarum differentiae sunt eaedem, ipsae sunt eaedem in illo modo, secundum quem habent easdem differentias. Intellectus igitur est intellectum: & sensus est sensatum.

D. d. Necesse est enim, &c. i. quia non sunt nisi duo modi, aut vt intellectus sit intellectum existens extra animam, aut forma eius: & similite sensus cum sensato: & est impossibile vt ipsum ens sit intellectum, aut sensatum licet per suam formam, & suam materiam, vt Antiqui opinabantur: tunc enim quando lapidem intelligeret: anima esset lapis, & si lignum, esset lignum: remanet igitur vt illud, quod existit in anima de entibus, sit forma tantum, non materia. Et hoc intendebat, cum d. lapis enim non existit in anima, sed tantum forma eius.

Deinde narrauit quod ista est causa, quare anima recipit multas formas diuersas: vt manus, quae est instrumentum recipiens omnia instrumenta, & d. Et ideo anima est quasi manus, &c.