Commentum 11

D. Et istud intelligere intellectus non tandum inuenitur in rebus Tmateria libus, sed in mathematicis. Rectum enim quia est in continuo, sicut in simitas in naso, necesse est quemadmodum intellectus intelligat simitatem compositam ex naso, ita intelligat quiditatem recti compositam cum continuo. Et dixit. Et etiam in rebus, &c. i. & rectum, & esse eius similis ex rebus mathematicis est simile ad esse simitatis in naso, rectum enim est in continuo, sicut simitas in naso.

Deinde dixit. Secundum autem esse, esse in recto est aliud a quiditate continui: licet alterum eorum non inueniatur nisi in alio.

D. d. Si igitur, &c. idest, cum igitur posuerimus quod in mathematicis etiam sunt duo, quorum vnum est in altero, tunc anima non experimentat ea, nisi per aliam virtutem: aut per eandem, sed tamen per dispositionem, quae diuersatur, cum non intelligit ea nisi cum re: licet non intelligat ea cum materia sensibili. Sciendum est enim, quod dispositio habita ab intellectu, quae diuersatur in eo, quando comprehendit formas rerum primas sensibiles, est ei per sensus: & dispositio, quae diuersatur in eo per comprehensionem quiditatis & formae, est ei dispositio diuersa in se non per sensus. Et ideo assimilat Arist. ipsum lineae sphaerali in hac dispositione: Plato autem lineae gyratiuae. & per hanc dispositionem intelligit formas rerum mathematicarum, cum non accepit intelligendo eas Tmagnitudinem sensibilem. D.dixit. Et vniuersaliter dispositio rerum, &c. idest, vt mihi videtur, & vniuersaliter dispositio rerum, quas comprehendit intellectus, inuenitur in eo in modo, secundum quem sunt in se in propinquitate, & distantia, ab abstractione a materia. Quod igitur eorum fuerit remo tum a materia, poterit abstrahi ab intellectu absque materia: licet non habeat esse nisi in materia: sicut est in mathematicis. & quod eorum fuerit propinquum materiae non poterit. cum igitur dixit secundum quod res abstractae a materia, intendit secundum modum essendi in rebus abstractis a materia in ordine, in quo sunt de abstractione, si iste sermo sit completus in scripto.